STS voor drone-operaties
Wanneer kies je voor een STS voor drone-operaties?
Als drone-operator in Nederland is het essentieel om te begrijpen wanneer het gebruik van een Standaard Scenario (STS) in de Specifieke Categorie geschikt is. Een STS biedt een gestandaardiseerde aanpak voor bepaalde drone-operaties, wat kan leiden tot een efficiënter vergunningstraject en duidelijkere operationele richtlijnen.
Wat is een Standaard Scenario (STS)?
Een Standaard Scenario (STS) is een vooraf gedefinieerde drone-operatie die voldoet aan strikte eisen en voorwaarden zoals vastgelegd in de EU-verordening 2019/947 en de bijbehorende EASA-richtlijnen. De STS is onderdeel van de Specifieke Categorie en helpt drone-operators door het standaardiseren van operationele parameters, waardoor het aanvragen van een operationele autorisatie eenvoudiger wordt.
Het concept van een STS is ontwikkeld om complexe risk assessment processen zoals SORA te vermijden als aan alle voorwaarden wordt voldaan. Dit maakt het proces voor UAS-operators transparanter en sneller.
- Gestandaardiseerde operationele procedures en voorwaarden
- Vereenvoudigd en snellere vergunningverlening
- Specifieke eisen aan drone en operatie
Wanneer is een STS toepasbaar?
In Nederland zijn sinds 1 januari 2024 twee STS’s beschikbaar die drone-operaties binnen de Specifieke Categorie standaardiseren:
- **STS-01**: VLOS-operaties (Visual Line Of Sight) boven een gecontroleerde grondoppervlakte in een bevolkte omgeving. Vereist een drone met een C5-classificatie.
- **STS-02**: BVLOS-operaties (Beyond Visual Line Of Sight) met inzet van luchtruimwaarnemers boven een gecontroleerde grondoppervlakte in een dunbevolkte omgeving. Vereist een drone met een C6-classificatie.
Als uw beoogde drone-operatie binnen de hierboven genoemde scenario’s valt en u beschikt over een drone die voldoet aan het juiste C-label, dan is een STS een geschikte keuze. U dient dan een verklaring ter naleving van het betreffende STS in bij de ILT voor operationele autorisatie.
- Match uw operatie met het juiste STS (STS-01 of STS-02)
- Gebruik een drone met het juiste C-label (C5 of C6)
- Dien een verklaring in bij ILT om uw operatie te starten
Voordelen van het kiezen voor een STS
Een STS biedt meerdere voordelen voor drone-operators ten opzichte van het opstellen van een eigen risk assessment zoals de SORA of PDRA:
- **Vereenvoudigd vergunningstraject**: Door het volgen van een erkend STS hoeven operators geen aparte eenmalige risk assessment te maken, wat het goedkeuringsproces versnelt.
- **Duidelijke en vooraf gedefinieerde operationele eisen**: Dit leidt tot minder onzekerheden voor de operator en toezichthouders.
- **Verbeterde operationele veiligheid**: Door gebruik van gestandaardiseerde operationele voorwaarden kunnen risico’s doelgerichter worden beperkt.
- **Transparantie richting toezichthouder ILT**: Helderheid over welke operaties binnen het STS passen, versoepelt communicatie en toezicht.
- Sneller en makkelijker vergunning verkrijgen
- Consistente operationele procedures voor veiligheid
- Minder administratieve last en risico-analysewerk
- Betere afstemming met nationale toepassing ILT
Praktische overwegingen voor UAS-operators
Voordat u voor een STS kiest, is het belangrijk uw drone goed te classificeren volgens de EU 'C'-labeling en te controleren of uw operatie binnen de voorwaarden valt. Dit omvat controle op vlieggebied, zichtlijnen, type omgeving en inzet van veiligheidspersoneel.
Indien uw operatie niet binnen een STS valt, is het noodzakelijk een gebruiksoperatie-vergunning aan te vragen via de klassieke procedure met een gedetailleerd ConOps en een geschikte SORA- of PDRA-risicobeoordeling. Dit kan complexer zijn en meer tijd kosten dan een STS-declaratie.
Houd rekening met nationale aanvullende regels van ILT en bespreek bij twijfel uw situatie vroegtijdig met de inspectie om onnodige vertragingen te voorkomen.
- Controleer drone-classificatie (C5 of C6)
- Beoordeel of operatie voldoet aan STS-voorwaarden
- Overweeg bij afwijkingen een SORA/PDRA-route
- Plan voor nazorg en naleving van operationele regels
Samenvattende checklist bij keuze voor STS
Gebruik deze checklist om te bepalen of een STS voor uw drone-operatie geschikt is:
1. Valt uw operatie binnen de beschrijving van STS-01 (VLOS bevolkte gebieden) of STS-02 (BVLOS dunbevolkte gebieden)?
2. Beschikt uw drone over het juiste C-label (C5 voor STS-01, C6 voor STS-02)?
3. Heeft u de operationele condities en beperkingen van het betreffende STS volledig beoordeeld en kan uw operatie daaraan voldoen?
4. Bent u in staat om een verklaring dat u aan het STS voldoet in te dienen bij ILT?
- 1. Operatie binnen STS-omschrijving?
- 2. Drone met correct C-label?
- 3. Voldoen aan operationele eisen STS?
- 4. Verklaring indienen bij ILT
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen STS-01 en STS-02?
STS-01 betreft VLOS-operaties boven een gecontroleerde grondoppervlakte in een bevolkte omgeving met een drone met een C5-label. STS-02 richt zich op BVLOS-operaties met luchtruimwaarnemers boven een gecontroleerde grondoppervlakte in een dunbevolkte omgeving en vereist een drone met een C6-label. Beide scenario's zijn bedoeld om standaardisatie en vereenvoudiging van vergunningverlening te bieden. (Bron: ILT)
Kan ik een STS gebruiken voor operaties buiten de gedefinieerde scenario’s?
Nee. Een STS is alleen toepasbaar wanneer uw drone-operatie volledig voldoet aan de vastgestelde parameters en voorwaarden van het betreffende STS. Voor afwijkende of complexere operaties moet een volledige operationele autorisatie via een SORA- of PDRA-procedure aangevraagd worden.
Is een drone met een C-classificatie altijd verplicht bij een STS?
Ja, een drone moet het juiste C-label hebben dat past bij het betreffende STS om aan de technische veiligheidsvoorwaarden te voldoen. Dit is onderdeel van de gestandaardiseerde operationele eisen.
Hoe vraag ik een STS-verklaring aan bij de ILT?
U dient een schriftelijke verklaring in waarin u bevestigt dat u voldoet aan alle eisen en voorwaarden van het gekozen STS. Dit kan via de procedure van de ILT, zie hun website voor het actuele proces.
Helpt DroneManual bij het opstellen van een STS-verklaring?
Ja, DroneManual biedt praktische ondersteuning en voorbeelddocumenten voor het samenstellen van uw operationeel dossier, inclusief een STS-verklaring, zodat u goed voorbereid aan de toestandsprocedure kunt beginnen.